Takım çelikleri talaşlı ya da talaşsız imalatta kullanılan, sıcak veya soğuk haldeki iş parçalarını kesme, form verme, dövme, ekstrüzyon, enjeksiyon gibi yöntemlerden biri veya birkaçı ile şekillendirme işi yapabilen yüksek alaşımlı çeliklerdir. Takım çelikleri kullanım alanlarına göre, kullanıldıkları sıcaklık aralığına ve içerdikleri alaşım elementlerine göre sınıflandırılırlar. Soğuk iş takım çelikleri, sıcak iş takım çelikleri, yüksek hız takım çelikleri ve plastik kalıp çelikleri olarak sınıflandırabiliriz.

Soğuk iş takım çelikleri, genellikle uygulama sıcaklığı 200 °C’nin altında olan uygulamalarda kullanılırlar. Kesme, form verme, delme, sıvama, soğuk ekstrüzyon kalıpları vb. uygulamalarda soğuk iş takım çelikleri kullanılır. Bu uygulamaların hemen hemen hepsinde iş parçası ile takım çeliği arasında yüksek temas kuvveti ve dolasıyla yüksek aşınma, sürtünme gerçekleşir. Bu nedenle soğuk iş takım çelikleri sert karbürler içeren bir yapıya ve yüksek alaşım oranına sahiptirler. Bu sınıfta dünya genelinde en yaygın olarak tüketilen soğuk iş takım çeliği 1.2379 kalitedir.

Sıcak iş takım çelikleri, genellikle 200 °C’nin üzerinde yüksek sıcaklıklarda çalışan kalıp ve makine parçalarında kullanılan çeliklerdir. Yüksek sıcaklıklarda sertliğini ve mukavemetini koruyabilen çeliklerdir. Sıcak dövme, döküm, ekstrüzyon gibi uygulamalarda sıcak iş takım çelikleri kullanılmaktadır. Yüksek sıcaklıklarda termal şok ve aşınmalara karşı mukavemetleri ve ısıl iletkenlikleri ile tokluk değerleri yüksek eliklerdir. Bu sınıfta dünya genelinde en yaygın olarak tüketilen sıcak iş takım çeliği 1.2344 kalitedir.

Plastik kalıp çelikleri, plastik malzemelerin üretiminde kullanılan takım çelikleridir. Diğer sınıflardan farklı olarak desen kabiliyeti, parlatılabilirliği ve korozyon dayanımları yüksek olan çeliklerdir. Plastik enjeksiyon, plastik ekstrüzyon ve şişirme kalıpları gibi uygulamalarda plastik kalıp çelikleri kullanılmaktadır. Diğer takım çeliklerine nazaran plastik kalıp çeliklerinde alaşım oranları daha düşüktür. Genellikle ön sertleştirilmiş olarak tedarik edilen plastik kalıp çelikleri, ağırlıklı olarak ısıl işlem ihtiyacı olmadan işlenip kullanılmaktadırlar. Bu sınıfta dünya genelinde en yaygın olarak tüketilen plastik kalıp çeliği 1.2738 kalitedir.

Yüksek hız takım çelikleri, yüksek hız ve devirlerde çalışabilen yüksek alaşımlı takım çelikleridir. Yüksek hız ve sürtünme kaynaklı oluşan yüksek sıcaklıklarda sertliklerini koruyabilirler ve yüksek performans gösterirler. Çalışma sıcaklıkları yaklaşık olarak 400 -600 °C arasıdır. Kesici takımlarda, freze, torna kalemleri gibi uygulamalarda sıklıkla kullanılan takım çelikleri yüksek hız çelikleridir. Bu sınıfta dünya genelinde en yaygın olarak tüketilen yüksek hız çeliği 1.3343 kalitedir.

Takım çeliği seçimi yapılırken uygulamanın çalışma sıcaklığı, aşınma seviyesi, darbe etkisi, yüzey kalitesi gereksinimi, işleme hızı ve üretim hacmi dikkate alınmalıdır. Takım çeliğinin doğru seçilmesi, üretim verimliliğini artıran temel unsurlardan biridir. Günümüzde takım çelikleri geniş bir kullanım alanına sahiptir ve metal işleme, otomotiv, plastik, ambalaj, savunma sanayi gibi pek çok sektörde kritik rol oynamaktadır. Doğru takım çeliği uzun ömürlü, verimli ve ekonomik üretimin anahtarıdır.